Telifsiz reklam müziği: Instagram ve TikTok'ta ticari kural

Popüler şarkı reklamda neden kullanılamaz?

Instagram'da Reels'e eklediğin popüler şarkılar Meta'nın hak sahipleriyle yaptığı sözleşmelere dayanıyor. Meta'nın işletme yardım sayfası bu kütüphanedeki müziklerin ticari olmayan kişisel kullanım için olduğunu yazıyor. Ticari kullanımı önlemek için bazı işletme hesapları ve bazı gönderi türleri kütüphaneye hiç erişemiyor.

Meta'nın Müzik Kuralları genel kuralı şöyle koyuyor: "Uygun lisanslara sahip olmadığınız sürece, müziklerin özellikle ticari ve kişisel olmayan amaçlar doğrultusunda kullanılması yasaktır." Reklam Standartları da reklamda müzik varsa ses kaydı ve/veya beste için gerekli lisansların alınmasını istiyor.

TikTok'ta durum aynı. TikTok'un Türkçe yardım sayfasına göre işletmeler ticari kullanım için genel müzik kütüphanesini kullanamaz; organik içerik, video reklam ve markalı içerik için Ticari Müzik Kitaplığı'nı kullanmaları gerekir.

Kurala uymamanın sonucu da yazılı. Meta'ya göre izinsiz müzik içeren içerik engellenebilir, sessize alınabilir ya da kaldırılabilir; reklam ise hak sahibinin şikâyeti üzerine ya da ihlal belirtisi görüldüğünde reddedilebilir veya kaldırılabilir.

Telifsiz ne demek? Sözsüz müzik serbest mi?

"Telifsiz" sahipsiz demek değil. Meta'nın Ses Koleksiyonu koşulları bunu bir lisans olarak tanımlıyor: Meta kullanıcıya münhasır olmayan, telifsiz bir lisans veriyor ve sınırlarını yazıyor. Yani müziğin bir sahibi var; sen yalnız kullanım başına ücret ödemeden, yazılı şartlarla kullanma izni alıyorsun.

Sözsüz müzik de korunur. 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu md. 3: "Musiki eserleri, her nevi sözlü ve sözsüz bestelerdir." Kanun, eseri icra eden sanatçıların ve sesleri ilk kez kaydeden fonogram yapımcılarının haklarını da kapsıyor (md. 1/A). Bir şarkının sözsüz, remiks ya da hızlandırılmış versiyonu da aynı besteyi ve çoğu zaman aynı kaydı kullandığı için izin ister.

"Ücretsiz" etiketi de tek başına güvence değil. YouTube'un yardım sayfası, internette ücretsiz diye sunulan müziklerin bile Content ID tarafından işaretlenebileceğini ve açıklamaya yazılan "ücretsiz şarkı" notunun bunu değiştirmediğini söylüyor.

Instagram ve Facebook: Meta Ses Koleksiyonu

Meta'nın ticari kullanım için sunduğu kaynak Ses Koleksiyonu. Meta'nın Instagram için yazdığı yardım sayfasına göre koleksiyonda tamamen telifsiz 14.000'den fazla şarkı ve ses var ve bu içerikler reklamlar gibi ticari amaçlarla kullanılabilir.

Instagram'da koleksiyona Hikâyelerdeki müzik çıkartmasından ya da Reels kamerasındaki Ses düğmesinden ulaşırsın. Facebook'un ses kütüphanesinde koleksiyondan gelen parçalar "Telifsiz" etiketi taşıyor. Bilgisayarda facebook.com/sound/collection adresinden parçayı indirip kendi video düzenleme programınla videoya ekleyebilirsin.

Asıl şart kapsam. Ses Koleksiyonu koşullarına göre parçalar yalnız Meta ürünlerinde oluşturup paylaştığın içeriklerde kullanılabilir ve Meta ürünlerinden ayrı dağıtılamaz. Web sitene gömdüğün bir Instagram gönderisi kapsamda; aynı videoyu dosya olarak TikTok'a ya da kendi sitene yüklemek kapsamda değil.

Reklam Yöneticisi'nde de reklama müzik ekleme seçeneği var ve Meta'ya göre bu müzikler şu anda Ses Koleksiyonu'ndan geliyor. Elle en fazla 5 şarkı seçersin ve Meta yayında bunlardan birini kullanır; istersen seçimi otomatik bırakırsın. Seçenek şimdilik Instagram Reels, Hikâyeler ve Akış'taki tek görselli reklamlarda var, mevcut gönderilerle kurulan reklamlarda yok. Video reklamında müzik videonun içindeyse lisansı senin sorumluluğunda.

Reels'i öne çıkaracaksan Instagram'ın uygunluk koşulu net: öne çıkarılacak Reels'te lisanslı müzik kullanılamaz; Ses Koleksiyonu'ndaki gibi telifsiz müzik ya da orijinal ses öneriliyor. Video 90 saniye ya da daha kısa ve tam ekran 9:16 dikey olmalı.

İlgili:Instagram reklam videosu kaç saniye olmalı?

TikTok: Ticari Müzik Kitaplığı

TikTok'un ticari kaynağı Ticari Müzik Kitaplığı (Commercial Music Library). TikTok'a göre kitaplıkta önceden onaylanmış 1 milyon şarkı var ve işletmeler bunları ticari amaçla ücretsiz kullanabiliyor.

Ticari hesapla yeni video başlatıp Ses Ekle'ye dokunduğunda yalnız "Ticari Sesler" görünür. Kişisel hesapta tüm sesler görünür; ticari kitaplık için Sesler menüsünden Ticari Sesler'i seçersin. Kitaplıkta önce kampanyanın yayınlanacağı bölgeyi seçiyorsun, çünkü kullanılabilir parçalar bölgeye göre değişiyor. Reklam alanı, tema, tarz, ruh hali ve süreye göre filtreleyebiliyorsun.

TikTok'un Ticari Müzik Kitaplığı kullanım koşullarındaki önemli şartlar:

• Ticari ses içeren videolar yalnız TikTok içinde paylaşılabilir; başka dijital platformlar, TV ya da radyo için hak sahibinden ayrıca lisans gerekir.
• Parça, eklendiği videodan ayrı dağıtılamaz.
• "Premium" olarak işaretli parçalar ek ücrete tabi olabilir.
• TikTok bir parçanın hakkını kaybederse o parçayı içeren videoyu kaldırabilir ya da sesini kapatabilir.
• Başka kullanıcıların orijinal seslerini ya da diğer lisanslı sesleri kullanacaksan TikTok, uygun lisans için hukuk ekibine danışmayı öneriyor.

İlgili:TikTok reklam videosu nasıl yapılır?

YouTube Ses Kitaplığı: atıf gereken ve gerekmeyen parçalar

YouTube Ses Kitaplığı'na YouTube Studio'nun sol menüsünden ya da youtube.com/audiolibrary adresinden ulaşılıyor. YouTube'a göre buradaki müzik ve ses efektleri telif açısından güvenli: YouTube İş Ortağı Programı'ndaysan bu müzikli videolardan para kazanabilirsin ve hak sahipleri Content ID ile hak talebinde bulunmaz.

Parçalar iki lisansla geliyor. Creative Commons lisanslı parçada video açıklamasında sanatçıya atıf yapman gerekiyor; standart YouTube Ses Kitaplığı lisanslı parçalar atıf istemiyor. Reklam için "Atıf gerekli değil" filtresiyle başlamak işini kolaylaştırır.

Dikkat: yardım sayfası YouTube dışındaki kullanımdan (Instagram ya da TikTok reklamı gibi) söz etmiyor ve YouTube, platform dışında doğabilecek müzik sorunlarında hukuki rehberlik veremeyeceğini belirtiyor. Parçayı başka platformdaki bir reklamda kullanmadan önce YouTube Studio'da parçanın lisans türüne ve kitaplığın kullanım koşullarına bak; emin değilsen o platformun kendi ticari kütüphanesini kullan.

Hangi kaynak reklamda kullanılabilir?

Aşağıdaki tablo platformların 5 Ekim 2026'daki yardım sayfalarına ve kullanım koşullarına dayanıyor. "Evet" yalnız o platform için geçerli.

Aynı video iki platformda: hangi müzik?

En sık yaşanan sorun bu: Ses Koleksiyonu yalnız Meta'da, Ticari Müzik Kitaplığı yalnız TikTok'ta geçerli. Görüntü aynı kalsa bile müziğin lisansı platforma göre değişiyor. Tek videoyu iki platforma koyacaksan dört yolun var:

• İki sürüm hazırla: Instagram sürümünde Ses Koleksiyonu'ndan, TikTok sürümünde Ticari Müzik Kitaplığı'ndan bir parça kullan. Videonun sesinde yalnız konuşma varsa sesi ayrı dosya olarak alıp her sürümde farklı müzikle karıştırabilirsin.
• İki platformu da kapsayan bir lisans al: ücretli bir müzik lisansında sosyal medyada ve ücretli reklamda kullanımın açıkça yazdığından emin ol.
• Kendi müziğini kullan ya da ısmarla; ısmarlama müzikte kullanım hakkını yazılı olarak al.
• Müziksiz kur: UGC tarzı reklamda konuşma ve ortam sesi tek başına taşıyabilir.

İlgili:Videodan ses çıkar (MP3 ya da WAV)

Yapay zekâ ile üretilen müzik reklamda kullanılır mı?

Yapay zekâ müzik araçları reklam için kendi parçanı üretmenin bir yolu, ama kurallar hizmetten hizmete değişiyor. Kullanmadan önce hizmetin kullanım koşullarında dört şeye bak: ticari kullanıma izin veriliyor mu, ücretsiz planla ücretli plan arasında fark var mı, üretilen parçanın hakları kimde, reklam ve sosyal medya kullanımı kapsamda mı? Koşulların o günkü hâlini tarih ve plan bilgisiyle sakla; hukuki durumdan emin değilsen bir avukata danış.

ReklamÜret'te videoya eklenen müzik popüler bir şarkı değil, yapay zekâ ile üretilen enstrümantal bir parça. Ücretsiz fotoğraftan video aracında ise müzik dosyasını sen seçiyorsun: yalnız kullanma hakkın olan parçayı ekle ve platforma göre değiştirmesi kolay olsun diye müziği en son koy.

İlgili:Fotoğraflardan video yap (kendi müziğinle)

Yayınlamadan önce kontrol listesi ve sık hatalar

Reklamı yayınlamadan önce bu listeden geç. Kurallar değişebilir; yayından önce ilgili yardım sayfasına tekrar bak, emin olmadığın durumda bir avukata danış.

• Müziğin kaynağı ve lisans sayfası kayıtlı mı (parça adı, tarih, plan)?
• Lisans yayınlayacağın platformu ve ücretli reklamı kapsıyor mu?
• Atıf şartı varsa atıfı nereye yazacağın belli mi?
• Videoyu başka platforma taşırken müziği değiştirdin mi?
• Hata: popüler şarkıyı "orijinal ses" gibi yüklemek. Instagram lisanslı sesi tanırsa ilişkilendirmeyi sanatçı ve şarkı adıyla değiştirebiliyor.
• Hata: açıklamaya "telif bana ait değildir" yazmak. Bu not lisans yerine geçmez.
• Hata: sözsüz ya da hızlandırılmış versiyonu serbest sanmak.
• Hata: TikTok'ta seçtiğin ticari parçayı Instagram reklamında kullanmak.

İlgili:Yapay zekâ reklam videosu kalite kontrol listesi